|
İSG 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi
Kuruluşun faaliyetleri ile ilgili tehlikeleri belirlemek,
riskleri değerlendirmek ve gerekli olan kontrol metotlarını
geliştirmek ve uygulamak amaçlı oluşturulmuş bir standarttır.
Planlama, yürütme, kontrol etme ve iyileştirme esasına dayalı
şartların sağlanmasını gerektirir. Şartları incelediğinde İSG
risklerinin yönetimini kolaylaştıran, tüm yönetim sisteminin bir
parçası olduğu görülmektedir. Mevzuata uyum ve sürekli
iyileştirme İSG politikasının taahhütleri arasında yer almak
zorundadır. Politikayı başarmak için belirlenmiş ölçülebilir
hedeflerin izlenmesi, uygunluk değerlendirmeleri ve sonuçlarına
bağlı olarak düzeltici/önleyici faaliyetlerin gerçekleştirilmesi
İSG 18001 standardının yönünü ortaya koymaktadır. Dokümante
edilmiş bir sistem olmakla birlikte sahadaki yüksekte
çalışmalara, ateşli işlere, sıkışık/kapalı alan çalışmalarına,
elektrikle ilgili işlere ve benzerlerine karşı kontrolü
sağlamak amacıyla metotlar geliştirilmesi esastır. Acil hallerde
(yangında, depremde, selde / taşkında, sızıntıda, sabotajda
vb) yapılması gerekenleri planlamak, tatbikatlarla bu
planları denemek standardın önemli şartları arasında yer
almaktadır. Amaç kazaların oluşmasını önlemektir. Bu yüzden
düzeltici olmaktan çok önleyici çalışmalara odaklanır. Sadece
kazaların değil, hasarsız olayların da izlenmesi,
değerlendirilmesi ve tedbirler alınmasını talep eder.
İSG Yönetim Sisteminin Faydaları
l
Çalışan, tedarikçi ve ziyaretçilerin maruz kaldıkları risklerin
kontrol altına alır.
l
Yaralanma ve hastalıklarla ilgili yapılan çalışmaların
ciddiyetini ve kapsamını azaltır.
l
Çalışan motivasyonunu ve üretkenliği arttırır
l
İş-işçilik kayıplarının en aza indirir.
l
Rekabet üstünlüğü sağlar.
l
Mevzuata uyumu getirir.
l
Firma itibar ve pazar payının arttırır.
l
Maliyet kontrolünü geliştirir.
l
İyi kamu/çalışan/tedarikçi ilişkileri sağlar.
İş Sağlığı ve Güvenliği
Çalışanların, geçici işçilerin, müteahhit personelin,
ziyaretçilerin ve çalışma alanındaki diğer insanların refahını
etkileyen faktörler ve şartlar, iş sağlığı ve güvenliğini tesis
eder. Bu refahın oluşturulmasında iş kanunu ve ilgili
yönetmelikleri önemli bir rol oynamaktadır. Aşağıda bu refahı
belirleyen bazı örnekler verilmiştir:
l
Bir iş ekipmanı olarak forkliftin çalışma güzergahının çalışan
hareketinden ayrılmış olması,
l
Yeterli aydınlık seviyesinin sağlanmış olması,
l
Gürültü seviyesinin belirlenmiş ve sonucuna bağlı olarak
tedbirin alınmış olması,
l
Güvenlik kuralları konusunda çalışanların, taşeronların ve
kuruluşta bulunabilecek diğer kişilerin bilinçlendirilmiş
olması,
l
Tehlikeli kimyasallarla çalışmalarda ürün güvenlik bilgi
formlarına uyulması,
l
Kişisel koruyucuların kullanılıyor olması,
l
Satınalma işlemlerinde sağlık ve güvenlik kriterlerine uygun
malzeme, makine vb alınması,
l
Bakım esnasında sağlık ve güvenlik kurallarına uygun hareket
ediliyor olması,
l
Vb.
İSG 18001 Standartlar Serisi
Belgelendirme amaçlı kullanılan standart:
TS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri - Şartlar
(Tadil 1) 08.02.2005
Kılavuz amaçlı kullanılan standart:
TS 18002 İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetim Sistemleri – TS 18001
Uygulama Kılavuzu 24.02.2004
İSG
18001 Standart Maddeleri ve Kısa Açıklamaları
Genel Şart
İSG 18001 sisteminin kurulması ve uygulanması talep edilir.
İSG Politikası
Yazılı hale getirilmesi, mevzuata uyum ile sürekli iyileştirme
taahhüdünü içermesi zorunludur.
Planlama
Tehlike Tanımlaması, Risk Değerlendirmesi ve Risk Kontrolü
Tüm faaliyetler (taşıma, depolama, imalat, tasarım vb) ve
sahalar (trafo dairesi, merdivenler, platformlar, depo
alanları, kazan dairesi, enerji hatları-elektrik-gaz,
imalathaneler vb) dikkate alınarak tehlikeler belirlenir,
riskler değerlendirilir (OlasılıkXŞiddet) ve
risklerin kontrolü için planlama yapılır.
Yasal ve Diğer Şartlar
Mevzuat (kanun, yönetmelik, tebliğ vb) incelemesi
yapılarak tabi olunanlar belirlenir. Güncel olmaları sağlanır.
Tehlikeli ve ağır işler yönetmeliği, iş sağlığı ve güvenliği
kurulları yönetmeliği, gürültü yönetmeliği, titreşim
yönetmeliği, ekranlı araçlarla çalışmalar yönetmeliği,
tehlikeli kimyasallarla çalışmalar yönetmeliği vb.
Hedefler
Politika, mevzuat, riskler, sürekli iyileştirmeler dikkate
alınarak hedefler saptanır. ölçülebilir olmaları sağlanır ve
izlenerek önlemler alınır. Yönetimce izlenmesi ve
değerlendirilmesi standart şartıdır.
İSG Yönetim Programları
Hedeflere ulaşabilmek amacıyla programlar oluşturulur. Faaliyet,
zaman, kaynak planlaması yapılır.
Uygulama ve Çalıştırma
Yapı ve Sorumluluk
Görev tanımları dokümante edilir. Yönetim temsilcisi, iş
güvenliğinden sorumlu teknik personel, işçi temsilcisi, iş yeri
hekimi vb atanır.
Eğitim, Bilinç, Yeterlilik
Eğitimler (ilk yardımcı eğitimi, yangın eğitimi, kişisel
koruyucu ekipman kullanımı eğitimi vb) planlanır, kayıtları
tutulur, etkinlikleri değerlendirilir. Vinç operatörü, elektrik
ustası vb işler için yeterlilik sağlanır.
İstişare ve İletişim
Acil hallerde dahil sistemin etkin kılınması için iletişim
metotları belirlenir. Uygulanması planlanan sağlık ve güvenlik
kurallarıyla ilgili olarak çalışanların görüşleri alınır.
Dokümantasyon
Sistem standart şartları dikkate alınarak yazılı hale getirilir.
Doküman ve Veri Kontrolü
Oluşturulan dokümanlar ve veriler; onaylama, dağıtım, güncel
olmalarının sağlanması, saklama süreleri, elden çıkarılmaları vb
konularla ilgili olarak kontrol altında tutulurlar.
Çalıştırma Kontrolü
Sistemin performansını etkileyecek faaliyetlerle ilgili metotlar
geliştirilir. Tasarımdan satışa, depolamadan imalata kadar tüm
aşamalar dikkate alınır.
Acil Haller
Acil haller belirlenir ve eylem planları hazırlanır. Tatbikatlar
yapılır, kayıtları tutulur.
Kontrol ve Düzeltici Faaliyet
Performans Ölçümü ve İzleme
Sistemin performans ölçümü için değişkenler belirlenir. Hedefler
ve mevzuat performans ölçümü ve izlemede belirleyicidirler.
İzleme ve ölçme ekipmanı kalibre edilir. Desibelmetre, gaz
analizör cihazı vb
Vak’a, Kaza, Uygunsuzluklar Düzeltici-Önleyici Faaliyet
Potansiyel / fiili uygunsuzluklar için önleyici / düzeltici
faaliyetler başlatılır ve etkinlikleri takip edilir. Kazalar ve
hasarsız olaylar kayıt altına alınır.
Kayıtlar
İSG Kayıtları tanımlanır ve muhafaza edilir. Gürültü ölçümleri,
imisyon ölçümleri, tetkik raporları vb
Tetkik
Tetkikler planlanır. Sistemin planlamalara uygun ve etkin bir
şekilde uygulanıp uygulanmadığının tespiti yapılır.
Tetkikçilerin bağımsız olması sağlanır. Tetkik kayıtları
tutulur.
Yönetimin Gözden Geçirmesi
Yönetim, sistemin performansını gözden geçirir. Politika,
hedefler, programlar, tetkikler vb konular gündem maddelerini
oluştururlar. İyileştirme kararları alır. Gözden geçirme
kayıtları muhafaza edilir.
|